Uit Boekstaven Beleidsjaarboek
In Vlaanderen en Brussel zijn er dertien regionale volkshogescholen, ook wel Vormingplus-centra genoemd. Ze trachten zoveel mogelijk mensen te laten deelnemen aan educatie, en doen dit zo dicht mogelijk bij hun huis. De verschillende centra hebben elk een eigen identiteit. Ze leggen eigen accenten. Zo profileert de ene Vormingplus zich meer als innovator, de andere meer als netwerker... De ene Vormingplus blinkt vooral uit in het bereiken van kansengroepen, de andere is sterk in het bereiken van een ruim en divers publiek...
Inhoud |
Forse veranderingen
Op 5 oktober 2010 maakt het kabinet van minister Schauvliege forse besparingen bekend, die de Vormingplus-centra zullen treffen vanaf 1 januari 2011. De gegarandeerde ondergrens van 500.000 euro valt weg en de subsidieberekening neemt 1,2 in plaats van 1,5 euro per inwoner als basis. Dit betekent dat de subsidiemiddelen dalen met gemiddeld 25%. En dit is niet alles: de coördinerende opdracht wordt geschrapt.
Dit besparingsnieuws creëert onrust in de sector. Op 15 oktober organiseren de centra een prikactie om hun ongenoegen te uiten. Bart Caron (Groen!) voelt tijdens de plenaire vergadering van 13 oktober de minister aan de tand. Hij schuwt de vergelijking met de cultuursector in Nederland niet. Van een “warm Vlaanderen” zoals vermeld in de septemberverklaring is geen sprake meer... De FOV formuleert haar ongenoegen in een open brief van 22 oktober aan de Vlaamse regering.
Minister Schauvliege komt niet terug op haar beslissing. Het ontwerp van begroting en het programmadecreet bevestigen de wijzigingen: het schrappen van de ondergrens, 1,2 euro per inwoner en geen coördinatie-opdracht meer.
Iets later, op 29 oktober, keurt de Vlaamse Regering de begroting en het bijhorende programmadecreet goed, waarna de debatten in de Commissie Cultuur starten. Op 10, 18 en 25 november bespreken de commissieleden de teksten. Alle fracties mengen zich in het debat en laten zich kritisch uit over de maatregel of de wijze waarop zij genomen is. Twee amendementen worden ingediend. De meerderheidspartijen dienen het eerste amendement tijdens de commissievergadering in: over samenwerking en netwerking. Bart Caron (Groen!) dient voor de plenaire vergadering een tweede amendement in, over het opnieuw inschrijven van de ondergrens. Het parlement aanvaardt het eerste amendement, het tweede niet.
De decretale opdrachten van de Vormingplus-centra zijn vanaf 1 januari 2011 deze:
- in de regio een eigen aanbod hebben inzake niet-formele educatie;
- het programma-aanbod spreiden over de regio;
- het eigen aanbod bekend maken bij het brede publiek en samenwerkingen opzetten met het oog op het versterken van het niet-formele educatieve aanbod in de regio.
De Memorie van Toelichting geeft extra informatie over de derde, nieuwe opdracht. De formulering “samenwerking opzetten met het oog op het versterken van het niet-formele educatieve aanbod in de regio” maakt duidelijk dat dit om een eerstelijnsopdracht gaat, die tot concrete resultaten op het terrein leidt. Hiermee bevestigt het parlement vele bestaande praktijken.
Twee fasen
Tijdens de begrotingsbesprekingen geeft minister Schauvliege aan te willen inzetten op “begeleidende maatregelen” om de besparingspijn wat te verzachten.
De minister laat weten dat ze:
- een éénmalige financiële tegemoetkoming wil doen van 500.000 euro, met als doel “in te zetten op de sociale en kwalitatieve maatregelen om de overgang naar de subsidievermindering te maken”. De FOV werkt - in overleg met de Vormingplus-centra - begin januari een verdelingsvoorstel uit;
- een gesprek wil voeren over de verdere inhoudelijke invulling van de opdrachten van de centra.
De minister wenst zich verder niet te mengen in de gesprekken over de sociale en kwalitatieve maatregelen. Zij laat dit over aan de FOV, zonder verdere inhoudelijke of budgettaire contouren. Intussen is er een akkoord over de verdeling van de middelen en sluiten de dertien betrokken organisaties met de socialistische en christelijke vakbond een CAO af (eigenlijk een bundel van drie CAO’s), op maat van de Vormingplus-centra. Het kabinet kan zich vinden in de gemaakte afspraken.
In een tweede fase werken de 13 centra een tekst uit over de inhoudelijke werking van Vormingplus. Hierop volgt een uitgebreide bespreking met alle werksoorten, die hun instemming betuigen. Een eerste gesprek met het kabinet van minister Schauvliege vindt voor het zomerreces plaats.
Voortgangsrapport 2010-2011
Alle volkshogescholen ontvangen een brief van de administratie met de richtlijnen voor het indienen van het voortgangsrapport 2010-2011. Omdat 2011 een bijzonder jaar is in de beleidsplancyclus, maakte de FOV hierover afspraken met de administratie. Het bijzondere is dat het “terugblikken” slaat op het laatste jaar van de vorige beleidsperiode en het “vooruitblikken” op het eerste jaar van de huidige beleidsperiode. De afspraken komen erop neer dat de Vormingplus-centra het voortgangsrapport 2010-2011 kunnen stofferen met een afzonderlijk werkingsverslag en jaarplan, zonder de koppeling tussen beide te maken.
DAC
Op 16 juni ontvangen de volkshogescholen een brief over de DAC-herverdeling. De brief bevat het trekkingsrecht van de organisaties. Organisaties die subsidies zullen ontvangen vanaf januari 2012 krijgen een ander soort brief dan zij die subsidies zullen moeten afstaan (zie hoofdstuk 14 - Tewerkstelling).
Documenten
- Verslag plenaire vergadering (besparingen vormingsinstellingen)
13 oktober 2010 - Open brief FOV aan de Vlaamse Regering
27 oktober 2010 - Amendementen bij Programmadecreet 2011 (wijziging opdrachten Vormingplus)
Commissie Cultuur
18 november 2010 - Uittreksel Programmadecreet 2011 (wijziging opdrachten Vormingplus)
23 december 2010 - CAO betreffende de besparingen en begeleidende maatregelen in kader van de herstructureringen binnen de dertien volkshogescholen
1 februari 2011 - CAO betreffende het conventioneel brugpensioen vanaf de leeftijd van 58 jaar
1 februari 2011 - CAO betreffende het halftijds brugpensioen
1 februari 2011 - Brief van de administratie aan de Vormingplus-centra
over de in te dienen verantwoordingsstukken
15 februari 2011